زمینه و هدف: پژوهش حاضر به بررسی تأثیر دو نوع روش ارزیابی کاغذی و مبتی بر رایانه بر نتایج ارزیابی فرگیران در بُعد نمره نهایی فراگیران، پرداخته است.
روش بررسی: نظر به برگزاری آزمون زبان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، با هر دو نوع ابزار ارزیابی در یک زمان و با سؤالات یکسان، آزمون مذکور مورد تحلیل و بررسی قرار داده ‏ایم. بدین منظور و برای کاهش خطای نمونه‏ گیری، پنج دوره از این آزمون را که هم زمان در هر دو نوع کاغذی و مبتنی بر رایانه برگزار شده است، انتخاب و شاخص‎ های روانسنجی همچون ضریب دشواری، ضریب تمیز و شاخص پایایی کودر ریچارسون، محاسبه و در بخش آمار استنباطی با استفاده از آزمون‏ های من-ویتنی، تحلیل واریانس و شاخص اندازه اثر (2η) با استفاده از نرم افزار SPSS و در سطح معنی داری، ۰.۰۵ به تحلیل، مقایسه نتایج داوطلبان پرداخته‎ایم.

یافته‌ها: نتایج نشان می‏ دهند شاخص ‎های روانسنجی آزمون‏ ها در دوره ‎های مختلف برگزاری آزمون در نوع مبتنی بر رایانه نسبت به کاغذی برتری دارد. همچنین میانگین نمرات شرکت‎کنندگان از 2.2 تا 0.54 به ترتیب در دوره ‎های 3 و 5 بین آزمون مبتنی بر رایانه و کاغذی تفاوت داشت. به جز آزمون دوره 3 نمرات سایر آزمون ‎ها، از توزیع یکسانی در نوع مبتنی بر رایانه و کاغذی پیروی می‏ کردند.
نتیجه‎ گیری: نتایج تحلیل مبین آن است که با سؤالات یکسان آزمون، در آزمون‎ های مبتنی بر رایانه در مقایسه با همتای کاغذی آن، به طور کلی نتایج بهتری را به دست آورده ‎اند و در عین حال ضریب افتراق آزمون در نوع مبتنی بر رایانه، بهتر بوده است.